Z szafy rektora do archiwum

Treść

4,5 tys. stron cennych dokumentów dotyczących działalności Narodowych Sił Zbrojnych w latach 1942-1944 zostało przekazanych przez władze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego do Archiwum Akt Nowych. Archiwalia odnaleziono niedawno w specjalnej skrytce w szafie należącej do rektora SGGW.

- Te materiały dokumentują udział Polaków, w tym także pracowników i studentów naszej szkoły, w walce z okupantem. Powinny one służyć temu, by młode pokolenia Polaków, w tym także studentów SGGW, zawsze pamiętały to, co było kiedyś i by pamięć o tamtych czasach pozwoliła młodemu pokoleniu budować pewien wzorzec Polaka, by w sposób prosty definiowali patriotyzm - budować wtedy, kiedy budować trzeba, a walczyć wtedy, kiedy występuje ku temu potrzeba - stwierdził podczas uroczystości przekazania dokumentów rektor SGGW Alojzy Szymański.
Naczelny dyrektor Archiwów Państwowych Sławomir Radoń powiedział, że znalezisko to ma charakter szczególny. - Z okresu II wojny posiadamy niewielką ilość dokumentów, dlatego te archiwalia stanowią naprawdę bezcenne znalezisko - podkreślił. - Mamy nadzieję, że te dokumenty odnajdą naszą dobrą historię, która została nam zabrana i zastąpiona złą. Cieszymy się, że te materiały pozwolą powiedzieć więcej prawdy, której jeszcze brakuje - zauważył przedstawiciel żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych Zbigniew Kucewicz.
Historyk NSZ Leszek Żebrowski podkreślił, że mamy do czynienia z niezwykłym znaleziskiem. Odnalezionych zostało bowiem aż ponad 4 tys. stron dokumentów wytworzonych przez centralne władze NSZ, a ponadto są one praktycznie niezniszczone. Żebrowski wskazał, że to największe znalezisko archiwaliów dotyczących tej organizacji podziemnej po 1989 r., jakie trafiło do archiwów państwowych. Historyk zwrócił uwagę, że należy szukać dalej. - Takich znalezisk można się spodziewać jeszcze dużo - dodał.
Dokumenty odnaleziono w grudniu ubiegłego roku podczas prac konserwacyjnych szafy z gabinetu rektora SGGW. Były one ukryte w specjalnych skrytkach. Z 4,5 tys. stron dokumentów ponad 2,4 tys. to dokumentacja działalności Narodowych Sił Zbrojnych, na które składa się część archiwum Dowództwa NSZ z lat 1942-1944, Biura Informacji NSZ z 1943 r., Kwatermistrzostwa NSZ oraz Wydziału VI Sztabu Służby Oświatowo-Wychowawczej Dowództwa NSZ. Pozostałe archiwalia to prasa, ulotki, broszury i opracowania. Najstarsze dokumenty pochodzą z 1 stycznia 1942 r., zaś najmłodszy z poranka 1 sierpnia 1944 r., kiedy też prawdopodobnie archiwum zostało ukryte przez nieznaną osobę.
Zenon Baranowski
"Nasz Dziennik" 2009-03-04

Autor: wa