Skorzystaj z badań!

Treść

Pacjenci z kilku województw jeszcze do końca roku mogą skorzystać z bezpłatnych badań profilaktycznych pozwalających m.in. na wczesne wykrycie nowotworów. Za darmo można wykonać mammografię i cytologię.
Poszczególne oddziały Narodowego Funduszu Zdrowia do końca grudnia przedłużyły bezpłatne badania w ramach programów profilaktycznych wczesnego wykrywania chorób układu krążenia, raka szyjki macicy, raka piersi oraz programu edukacyjno-diagnostycznego wczesnej prewencji przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Powodem prolongaty jest nikłe zainteresowanie pacjentów i niewykorzystanie skierowanych na ten cel środków. Pierwotnie programy profilaktyczne Ministerstwa Zdrowia miały być realizowane do końca listopada. Wojewódzkie oddziały NFZ krytykowały wielokrotnie opieszałość resortu i NFZ, gdyż mimo że na realizację programów przeznaczony był cały rok, ogłoszenie o konkursach dla placówek medycznych na prowadzenie badań pojawiło się dopiero w lipcu. Ośrodki, które wygrały, dopiero od września mogły rozpocząć badania, zaś do końca roku muszą rozliczyć środki przeznaczone na te programy. - Na realizację programu był przeznaczony cały rok. Zwłoka resortu w wydawaniu rozporządzeń koniecznych do uruchomienia programu rodzi podejrzenia, że zrobiono to umyślnie, aby środki na profilaktykę nie zostały wykorzystane i trafiły do budżetu NFZ - zaznaczali posłowie opozycji w trakcie jednego z posiedzeń sejmowej Komisji Zdrowia.

Co, gdzie i dla kogo?
Pierwszym warunkiem wzięcia udziału w programie jest ubezpieczenie w NFZ. Z badań w kierunku wykrywania chorób układu krążenia mogą skorzystać osoby w wieku 35-55 lat, u których dotychczas nie rozpoznano choroby układu krążenia. Bezpłatna cytologia przysługuje kobietom w wieku 30-59 lat, u których w ciągu ostatnich 3 lat nie przeprowadzano tego badania. Na mammografię mogą zgłaszać się panie 50-69-letnie, czyli urodzone od 1 stycznia 1935 do 31 grudnia 1954 roku, które w ciągu ostatnich 2 lat jej nie wykonywały. Badaniami w kierunku wykrywania przewlekłej obturacyjnej choroby płuc objęte są osoby od 40. do 65. roku życia, palące papierosy oraz byli palacze, u których dotychczas nie rozpoznano przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, w tym przewlekłego zapalenia oskrzeli lub rozedmy płuc.
Do końca grudnia badania można wykonywać w następujących województwach: lubelskim, łódzkim, podlaskim, wielkopolskim (środki na mammografię zostały już wykorzystane, na cytologię obowiązują zaproszenia), opolskim, świętokrzyskim, podkarpackim, lubuskim, warmińsko-mazurskim, śląskim. W Dolnośląskiem świadczeniodawcy realizujący program mogą wykonywać bezpłatne badania do końca grudnia, jeżeli mają jeszcze niewykorzystane środki. W Pomorskiem trwa kalkulacja wykorzystania środków przeznaczonych na badania. Według wstępnych informacji, mniej pań, niż oczekiwano, skorzystało z cytologii. Informacji o tym, czy wykonanie tego badania będzie możliwe w grudniu, udziela pomorski NFZ. W województwie małopolskim można zgłaszać się jeszcze na badanie mammograficzne, choć zainteresowanie jest duże, i panie, które zgłoszą się później, mogą już nie zdążyć. Z uzyskanych przez nas informacji wynika, że mammografia cieszy się największym zainteresowaniem pacjentek, stąd możliwość skorzystania z badania zmniejsza się z każdym dniem. Szczegółowe informacje na temat tego, które placówki realizują program, jakie badania i gdzie są dostępne, można uzyskać w wojewódzkich oddziałach NFZ.
Profilaktyczne programy w kierunku diagnozowania nowotworów będą realizowane w przyszłym roku. Wojewódzkie oddziały NFZ zapewniają, że ruszą one w pierwszych miesiącach 2005 r., a nie w ostatnich jak w tym roku.

Po pierwsze profilaktyka
Zdaniem onkologów, profilaktyka to jeden z kluczy do zmniejszenia umieralności na raka. - Warto informować kobiety, że rak szyjki macicy we wczesnym stadium przebiega bezobjawowo. Badaniem, które pozwala go wykryć i rozpocząć leczenie w odpowiednim momencie, jest cytologia - mówił prof. Jan Zieliński, prezes Polskiego Towarzystwa Ginekologii Onkologicznej, podczas "Debaty o zdrowiu" zorganizowanej pod koniec listopada br. Jego zdaniem, brakuje ogólnopolskiego wieloletniego programu profilaktycznego dotyczącego raka szyjki macicy. - W ciągu ostatnich 25 lat wskaźnik umieralności kobiet z powodu tego raka praktycznie się nie zmienia i jest ciągle wysoki - zaznaczył prof. Zieliński. W naszym kraju każdego roku umiera na tę chorobę ok. 2 tys. osób. Zdaniem ginekologów i onkologów, w Polsce trzeba zmienić sposób myślenia kobiet, zachęcając je, ale jednocześnie także umożliwiając im robienie cytologii. - Połowa kobiet, u których wykrywa się raka szyjki macicy, nie miała zrobionej nigdy wcześniej cytologii. Świadczy to o nieefektywności systemu zwalczania raka szyjki macicy w Polsce - stwierdził prof. Zieliński.
W 2005 roku kończy się 10-letni Narodowy Program Zdrowia, w którym na 15. miejscu znalazło się usprawnienie wczesnej diagnostyki zwiększenia efektywności leczenia nowotworów złośliwych, w tym raka szyjki macicy. - Raport dotyczący tego punktu po 9 latach programu nie wypada dobrze. Trzeba razem przygotować wytyczne do nowego programu poprawiające działania profilaktyczne w tej dziedzinie - podkreślił Krzysztof Kuszewski, kierownik Zakładu Organizacji i Ekonomiki Opieki Zdrowotnej oraz Szpitalnictwa Państwowego w Państwowym Zakładzie Higieny.
W 2004 roku na wszystkie programy profilaktyczne przeznaczono 65 mln zł, zaś w 2005 roku zaplanowano wzrost nakładów na ten cel o 40 mln zł.
Beata Andrzejewska

"Nasz Dziennik" 2004-12-14

Autor: kl