Nowa "Cywilizacja"
Treść
W pierwszych dniach października ukazał się kolejny numer "Cywilizacji", noszący znamienny tytuł "O etykę dla pedagogiki". Porusza on problem etyki w kontekście wychowania rozumianego klasycznie jako istotna dziedzina ludzkiej moralności.
Dziś często zdarza się, że dla pedagogiki, ale też i innych nauk, ostatecznym horyzontem poznania i działania jest ziemskie bytowanie człowieka. Co więcej, są filozofowie, którzy jawnie głoszą, że człowiek nie ma wpisanego w swoją naturę celu. Domagają się oni w świecie "ponowoczesnym" uwzględnienia faktu, że człowiek wielokrotnie musi zmieniać swoje zamierzenia życiowe i że one same jako odrębne części nie stanowią ludzkiego continuum, na którym wspiera się wychowanie. Można wobec tego pytać, "ku czemu" i "jak" wychowywać człowieka.
Etyka klasyczna i towarzyszące jej rozumienie wychowania wychodziły od odpowiedzi na pytanie - "kim jest człowiek" i "jaki jest cel jego życia". Dopiero w kontekście rozumienia natury bytu ludzkiego można było pytać o to, co jest dobre, a co złe, co godne człowieka, a co nie, a następnie urabiać konieczne dla niego dyspozycje, dzięki którym mógł się on ostatecznie spełnić. Tym też problemom został poświęcony dziesiąty numer "Cywilizacji". "Autorzy - pisze Arkadiusz Robaczewski - (...) starają się wskazać podstawowe składniki ludzkiej moralności, a więc człowieka w jego działaniu. Pozostają bowiem w przekonaniu, że bez rozumienia ludzkich czynów nie jest możliwa pedagogika jako metodyczne ukazanie i pokierowanie wykształceniem i wychowaniem człowieka".
W artykule wprowadzającym o. prof. Mieczysław Albert Krąpiec pisze o działaniu moralnym człowieka, które polega na spełnianiu dobra i o różnych teoriach działanie to wyjaśniających, a należących do zakresu etyki. Kulminacją ludzkich działań w dziedzinie praktycznej jest akt decyzji, w którym człowiek jako byt racjonalny i wolny dokonuje wyboru dobra. Wśród etyk wyróżnia szczególnie etykę katolicką, która wspiera się na przemyśleniach filozofów starożytnej Grecji i Rzymu oraz na Objawieniu. "Chrześcijańska etyka uzasadnia i konkretyzuje moralne działania ludzkiej osoby, ukazując konkretnie 'jak' i 'dlaczego' należy czynić dobro".
W najnowszym numerze "Cywilizacji" znalazły się m.in. artykuły o. prof. Feliksa W. Bednarskiego ("Realizm etyczny św. Tomasza z Akwinu"), Zbigniewa Pańpucha ("Rola cnót w wychowaniu"), ks. prof. Stanisława Kowalczyka ("Chrześcijańska idea ładu społecznego w nauczaniu Stefana Kardynała Wyszyńskiego"), s. prof. Zofii Józefy Zdybickiej ("Świętość - spełnieniem się osoby ludzkiej"), a ponadto rozmaitości, informacje z życia Instytutu Edukacji Narodowej i recenzje.
PM
Cywilizacja. O nauce, moralności, sztuce i religii, nr 10/2004 "O etykę dla pedagogiki", Fundacja Servire Veritati Instytut Edukacji Narodowej, 20-078 Lublin, ul. 3 Maja 22/9, tel. (81) 743 75 15, e-mail: ien@ien.pl
"Nasz Dziennik" 12-10-2004
Autor: Ku8a