Coraz bliżej finalizacji umowy między Polską a UE ws. programu SAFE
Treść
Polska w ciągu kilku dni podpisze umowę z Komisją Europejską, która uruchomi program SAFE. Rządzący forsują to rozwiązanie, lekceważąc sprzeciw prezydenta i opozycji. Polskie firmy niekoniecznie zyskają na unijnym programie.
Komisja Europejskie przekazała krajom członkowskim tekst umowy w sprawie programu pożyczkowego SAFE. Dokument trafił także do Polski, o czym poinformowała szefowa KE, Ursula von der Leyen.
„Pomagacie utrzymać bezpieczeństwo naszej wschodniej flanki. Dlatego Polska jest największym beneficjentem programu SAFE” – napisała w mediach społecznościowych przewodnicząca Ursula von der Leyen.
Polska ma otrzymać ponad 43 mld euro pożyczki na 45 lat. Nie wiadomo, ile Polacy zapłacą od niej odsetek. Oprocentowanie po pierwszym roku będzie zmienne. To nie przeszkadza premierowi Donaldowi Tuskowi.
– Byłbym gotów podpisać to dzisiaj. (…) Europie zależy, żeby państwa, które na to się zdecydowały, dobrze wykorzystały te pieniądze, bo to jest bezpieczeństwo Europy – przekonywał Prezes Rady Ministrów.
Rząd – wbrew wetu prezydenta, wbrew konstytucji i bez niezbędnej ratyfikacji – wyraził zamiar podpisania umowy. Zrobi to nielegalnie na podstawie zwykłej uchwały. Być może dlatego podpisu na dokumencie nie złoży Donald Tusk, tylko wicepremier, szef Ministerstwa Obrony Narodowej, Władysław Kosiniak-Kamysz, i minister finansów, Andrzej Domański. Pełnomocnik rządu ds. SAFE, Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, poinformowała, że trwają już ostatnie przygotowania.
– Mamy pewne czynności do wykonania po polskiej stronie. Komisja Europejska też ma jeszcze przed sobą kilka etapów, bo z tego, co wiem, kiedy odeślemy dokumenty do KE, to jeszcze musi je zaakceptować kolegium komisarzy – podała Magdalena Sobkowiak-Czarnecka.
W kilka godzin po zawarciu umowy Polska ma otrzymać zaliczkę w wysokości 15 procent. Ruszy też ekspresowe podpisywanie kontraktów zbrojeniowych, co budzi duże kontrowersje, czy będą właściwie przygotowane i realnie zwiększą zdolności polskiej armii.
– Do końca maja mamy okienko na zakupy w formule pojedynczej, czyli jeden kraj zamawia u jednego producenta. Wszystko to, co będziemy podpisywali od czerwca, wymaga już porozumienia z innym krajem członkowskim – wskazała Magdalena Sobkowiak-Czarnecka.
Komisja Europejska wciąż wywiera presję, aby podpisać umowę do końca kwietnia. Jeśli tak się nie stanie, Polska straci możliwość samodzielnego negocjowania zamówień zbrojeniowych. Do każdego kontraktu będzie potrzebowała kraju partnerskiego. To bardzo niebezpieczne – zaznaczył politolog dr Andrzej Skiba.
– Jeżeli Polska byłaby faktycznie zmuszona do wchodzenia w takie układy z innymi państwami, to czy te inne państwa Polski by po prostu nie zdominowały? Mam tu na myśli zwłaszcza państwa wiodące w UE, czyli Niemcy oraz Francję – powiedział dr Andrzej Skiba.
Europejskie firmy wykorzystują swoją dominującą pozycję przy kontraktach z unijnego SAFE. Zerwały wcześniejsze ustalenia z Rumunią i podniosły ceny nawet o 30 procent – przypomniał poseł Jarosław Sachajko z Demokracji Bezpośredniej.
– Polska dokładnie takie same niekorzystne warunki zakupu niemieckiego sprzętu dostanie, jak dostali Rumunii – wskazał poseł Jarosław Sachajko.
Są też poważne wątpliwości, czy europejski przemysł zbrojeniowy podoła tak dużej liczbie zamówień.
Rząd wprowadza program, mimo że prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę wdrażającą SAFE, wskazując na zagrożenie polskiej suwerenności.
– SAFE to mechanizm, w którym Bruksela poprzez tzw. zasadę warunkowości może arbitralnie wstrzymać finansowanie, a nasze państwo i tak nadal będzie musiało spłacać ten dług – zwrócił uwagę prezydent Karol Nawrocki.
Prezydent, wetując ustawę, przedstawił też propozycję alternatywnego finansowania. Bez uzależniania się od unijnych urzędników, jakim jest wykorzystanie rezerw Narodowego Banku Polskiego.
Za zawarcie tak poważnej umowy międzynarodowej i finansowej, bez niezbędnej ratyfikacji parlamentu i zgody prezydenta, przedstawicielom obecnego rządu może grodzić nie tylko odpowiedzialność konstytucyjna, ale też karna.
TV Trwam News
źródło: radiomaryja.pl, 24 kwietnia 2026
Autor: dj